Cymorth a chyngor ar sut i ymdopi ag unigrwydd a gwella'ch iechyd meddwl

Gall ymdrin ag unigrwydd fod yn brofiad anodd. Wedi dweud hynny, mae pethau y gallwn ni i gyd eu gwneud i ymdopi ag unigrwydd ac i atal rhai teimladau negyddol a phroblemau iechyd meddwl a all ddod law yn llaw ag unigrwydd. Dyma rai strategaethau ymdopi a allai fod yn ddefnyddiol i chi. 

1) Ceisiwch wneud pethau yr ydych chi'n eu mwynhau ac a fydd yn eich cadw chi'n brysur

Un ffordd o geisio rheoli unigrwydd yw cadw'n brysur a gwneud pethau yr ydym yn eu mwynhau. Gallai hynny fod yn rhywbeth sy'n eich diddori, megis ychydig o arddio, mynd i'r gampfa neu roi trefn ar eich cypyrddau yn y gegin, gwneud jig-so, posau neu wau. Gall gweithgareddau bach roi hwb i'ch egni a'ch teimladau cadarnhaol.  Mae'n bwysig bod y pethau hyn yn hwyliog neu'n rhoi boddhad i chi.  Byddwch yn ofalus rhag i chi weithio'n rhy galed neu wylio sioeau teledu fel modd o ddenu'ch sylw. Bydd y rhain yn oedi neu'n atal eich teimladau a gallai hynny waethygu'ch iechyd meddwl. 

2) Ceisiwch wneud pethau sy'n ysgogi'ch meddwl 

Mae gweithgareddau sy'n meddiannu'ch meddwl yn gallu bod o gymorth gydag unigrwydd. Gall hyn gynnwys buddion ymgymryd â chyrsiau neu wrando ar bodlediadau ar bynciau yn amrywio o gomedi i ffitrwydd. Gall hyn ysgogi'r meddwl, a gall rhywbeth syml fel gwrando ar lais cyfarwydd rhywun yr ydych chi'n ei hoffi wneud i chi deimlo'n llai unig.  

3) Ystyriwch wneud ymarfer corff 

Gall ymarfer corff fod o gymorth gydag unigrwydd. Gall fod mor syml â mynd am dro yn y parc pan ydych yn teimlo wedi'ch llethu braidd. Neu, gallech wrando ar gerddoriaeth a dawnsio o gwmpas eich ystafell fyw. (Cofiwch am eich cymdogion!) 

4) Beth am ymgysylltu â'r bobl yr ydych yn cwrdd â nhw yn eich bywyd bob dydd? 

Mae siarad gydag eraill pan ydych yn teimlo'n unig yn gallu bod yn brofiad anodd.  Serch hynny, gall fod o gymorth i chi geisio cysylltu â'r bobl yr ydych yn eu cwrdd yn ystod y dydd. Gall dal sylw rhywun a dweud "helô" wrth i chi gerdded heibio wneud i chi deimlo'n well hyd yn oed. Neu gallech ddweud "helô" wrth y postmon neu fynd i'r siop a siarad gyda'r unigolyn wrth y man talu. Drwy rannu cyfarchiad clên, gallech roi gwên ar wyneb rhywun arall hefyd. 

5) Dewch o hyd i bobl sy'n eich 'deall chi'  

Mae cysylltu gydag eraill pan ydych yn teimlo'n unig yn gallu bod yn brofiad anodd.  Ond mae buddion gwych i ddod o hyd i bobl sydd wedi bod drwy brofiadau tebyg i chi. Gall rhyngweithio gydag eraill sy'n eich 'deall chi' roi'r ymdeimlad hwnnw o berthyn i chi y gallwch fod yn dyheu amdano. Mae pobl sydd wedi bod yn y sefyllfa hon wedi cysylltu â phobl drwy grwpiau lleol neu gyfryngau cymdeithasol. 

6) Treulio amser gydag anifeiliaid anwes  

Os ydych yn ddigon ffodus i gael anifail anwes, gall fod yn ffordd wych o reoli unigrwydd.  Nid yn unig y mae anifeiliaid yn rhoi cariad a chefnogaeth i ni yn ddiamod, ond maent hefyd yn helpu i roi strwythur i'n dyddiau a'n hannog ni i fynd allan a chysylltu ag eraill hyd yn oed. Mae tystiolaeth bod rhyngweithio gydag anifeiliaid anwes yn gymorth i leihau lefelau straen. 

7) Ceisiwch ddefnyddio’r cyfryngau cymdeithasol yn gadarnhaol. 

Gall y cyfryngau cymdeithasol fod o fudd i'ch iechyd meddwl. Ond gall ei effeithio'n negyddol hefyd. Yr hyn sy'n bwysig yw ei ddefnyddio'n gadarnhaol. Gall dod o hyd i gymunedau digidol, sydd â diddordebau tebyg i chi fod o gymorth. Yn bwysicach fyth, byddwch yn ymwybodol o sut ydych chi'n teimlo pan ydych yn defnyddio cyfryngau cymdeithasol a chanolbwyntiwch ar bynciau a gweithgareddau sy'n gweithio orau i chi. 

8) Gall therapïau siarad fod yn ddefnyddiol 

Gall trafod eich teimladau gyda chwnselydd neu therapydd eich helpu i ymdopi gyda’ch teimladau o unigrwydd. Mae’n gallu bod yn anodd cael mynediad at therapi siarad - ond os allwch ddod o hyd i weithiwr proffesiynol, mae’n gallu gwneud byd o les. Bydd yn rhoi lle diogel i chi drafod eich teimladau a'ch meddyliau heb gael eich beirniadu. Gwiriwch eich adnoddau lleol drwy fynd i wefan y GIG

Lawrlwythwch ein cyngor ar unigrwydd (PDF, 425KB)


Sut mae cefnogi pobl eraill sy'n teimlo'n unig? 

1) Peidiwch â beirniadu na stigmateiddio 

Mae’n bwysig peidio â beirniadu na stigmateiddio pobl sy'n teimlo'n unig. Mae stigma ynghylch unigrwydd yn rhwystr enfawr i agor sgyrsiau gonest a all fod o gymorth. Mae'n bwysicach fyth bod yn ymwybodol o ba mor gyffredin yw unigrwydd. Mae’n deimlad normal, y mae'n debygol y bydd y rhan fwyaf ohonom yn ei deimlo ar ryw adeg yn ein bywydau. Nid yw'n ddefnyddiol iawn dweud wrth rywun mai ei iechyd meddwl gwael sydd wrth wraidd y rheswm pam ei fod yn teimlo'n unig.   

2) Ceisiwch wneud grwpiau yn groesawgar i bobl eraill 

Gall fod yn anodd i bobl sy'n teimlo'n unig ymuno â grŵp fel clwb. Gallai hyn fod oherwydd bod pobl yn swil neu'n teimlo'n nerfus ynghylch perthnasoedd sydd eisoes yn bodoli yn y grŵp nad ydynt yn teimlo'n rhan ohonynt.  Mae’n bwysig bod yn ymwybodol o hyn a cheisio â gwneud grwpiau mor groesawgar â phosibl i bobl newydd.  Mae hyblygrwydd yn bwysig hefyd, megis hyblygrwydd o ran pa mor aml mae pobl yn mynychu.  

3) Ceisiwch wrando a dangos eich bod yn deall  

Ffordd wych o helpu ffrind neu aelod o'r teulu yw gwrando. Mae pobl sydd wedi cael profiadau o unigrwydd yn gwerthfawrogi ffrindiau da sydd wirioneddol wedi ystyried y pethau y gallant eu mwynhau ac a oedd yn fodlon ymuno â nhw mewn rhai gweithgareddau cyffredin hefyd. Bydd meddu ar agwedd ddeallgar a thosturiol, ac ymatal rhag anwybyddu profiad yr unigolyn, yn gymorth iddo deimlo bod rhywun yn gwrando arno ac yn ei ddeall. 

Lawrlwythwch ein cyngor ar unigrwydd (PDF, 425KB)


Methodoleg  Mae’r argymhellion hyn ar gyfer dulliau ymdopi yn cael eu llywio gan ein hadolygiad o’r llenyddiaeth gyhoeddedig, grwpiau ffocws gyda phobl yn rhannu eu dirnadaeth o brofiad o unigrwydd cronig, ac arolwg o gymuned OPEN y Sefydliad Iechyd Meddwl. 

Sign up for email updates

We will send you updates about our work, campaigns, programmes and how you can support us. You can withdraw your consent at any time.

Read our privacy policy.